Cossee, Uitgeverij

  • Len Howard (1894-1973) bracht de tweede helft van haar leven door in een klein, afgelegen huisje op het Engelse platteland. Daar schreef ze twee internationale bestsellers over de mezen, roodborsten, mussen en andere vogels in en rond haar huis. Voor wie er anno 2016 langsloopt, doet enkel het naambordje `Bird Cottage' nog denken aan haar wonderlijke levensverhaal.

    Het raam van het vogelhuis stond altijd open, de koolmezen en mussen waren vrij om te komen en te gaan en landden op de typemachine van Len Howard zodra ze ging zitten om haar ervaringen met de dieren op te schrijven. Hoewel ze van huis uit geen bioloog was, was ze een pionier op het gebied van onderzoek naar dieren: ze bestudeerde de vogels op basis van vertrouwen en vrijheid, en observeerde hun karakters, eigenaardigheden en gewoontes. En intussen groeiden de wederzijdse waardering en vriendschap.

    Howard wist als meisje al dat ze niet in haar geboortedorp in Sussex zou blijven. De soirées en romantische intriges van het gegoede landleven aan het begin van de vorige eeuw stelden haar steeds weer teleur. Bij de dirigent Malcolm Sargent begon ze haar carrière als violiste, die ze afbrak om naar Ditchling in Zuid-Engeland te vertrekken. Hier bouwde ze een bijzondere band op met de vele vogels in en rond haar cottage. Koolmezen sliepen in huisjes boven de rand van de deur en speelden tikkertje rond de lamp, of gebruikten haar kussens als glijbanen. Haar muzikale gehoor stelde haar bovendien in staat de vele nuances in hun talen te horen - als ze de postbode en bezoekers tenminste op afstand wist te houden.

    Wat dreef Howard tot het radicale omgooien van haar leven, tot het kiezen voor een leven buiten de gebaande paden? Wat zeggen de levensverhalen van koolmezen ons over de mensenwereld? En is het mogelijk om je te ontworstelen aan de verwachtingen van anderen? Eva Meijer stuitte als filosoof op het onderzoek van Howard, dat onterecht in de vergetelheid is geraakt. Het vogelhuis draait om muziek en vogelzang, mensenmanieren en koolmeesconventies, en uiteindelijk om wat het betekent om ergens thuis te horen.

  • Meer dan een broer

    David Diop

    Op een mistige ochtend, op een van de slagvelden van de Eerste Wereldoorlog, blaast kapitein Armand op zijn fluit. Alfa Ndiaye en Mademba Diop, twee Senegalese soldaten die ver van huis vechten voor de Franse overwinning, springen samen met hun kameraden op uit de loopgraven om de Duitsers te lijf te gaan. Enkele seconden later ziet Alfa hoe Mademba, zijn jeugdvriend, zijn meer-dan-eenbroer, dodelijk gewond ter aarde stort. Alfa blijft achter in de waanzin van de oorlog en is vastbesloten om Mademba te wreken. Als hij daarmee zijn kameraden schrik aanjaagt wordt hij overgebracht naar het lazaret, achter de linies, weg van het slagveld. Ver van huis, op een vreemd continent en omgeven door mensen met een andere huidskleur, die een taal spreken die hij nauwelijks beheerst, vertelt Alfa zijn verhaal - dat van Afrikaanse soldaten die met een geweer in de ene en een kapmes in de andere hand werden gebruikt voor de oorlogsmachinerie. David Diop laat ons in een hypnotiserende stijl en in poëtische en precieze taal zien hoe ver de liefde voor een dierbare kan gaan. Meer dan een broer is nu al een moderne klassieker, een hernieuwde aanklacht tegen de verschrikkingen van de oorlog.

  • De tweeling Klaas en Kees en hun jongere broer Gerson spelen vaak 'zwart', een spel waarbij de belangrijkste regel is dat zij hun ogen niet open mogen doen. Zo merk je hoe lastig het is om je doel te bereiken terwijl je niet om je heen kunt kijken. Als de broers met hun vader en de hond Daan op een zondagmorgen met z'n allen in de auto zitten op weg naar opa en oma, verandert hun leven met één harde klap. Een auto-ongeluk zorgt ervoor dat Gerson blind wordt en de rest van zijn leven 'zwart' zal moeten spelen.Hoe zal dat gaan? Zal Gerson met hulp van de hond Daan zich gaan aanpassen aan zijn nieuwe leven? Ook voor zijn vader en zijn broers ziet de wereld er nu heel anders uit. Wat overeind blijft, is de warmte van het gezin.

    Dit ontroerende verhaal voor jong en oud wordt afwisselend verteld door drie stemmen, die van de tweeling, van Gerson en van de hond.

  • 'Even indrukwekkend als In ongenade.' - NRC Handelsblad

    Tientallen jaren al bestuurt de oude, beschaafde magistraat naar ieders tevredenheid het dorpje aan de grens van het Rijk. Wanneer de regering het decreet uitvaardigt dat de barbaren in het grensgebied moeten worden vervolgd, kan de oude man daar niet veel begrip voor opbrengen. Hij voelt eerder sympathie voor die zogenaamde barbaren, een nomadenvolk dat niemand kwaad doet. Op subtiele wijze beschrijft Coetzee in Wachten op de barbaren niet simpelweg een bestuurder met een gewetensconflict, maar iemand die heen en weer geslingerd wordt tussen medeplichtigheid, onverschilligheid en verzet.

  • De comfortabele routine van Olivier, professor in de kunstgeschiedenis aan de Sorbonne, raakt ontwricht wanneer zijn baas hem vraagt om als mentor van een uitwisselingsstudente op te treden. De stugge Nederlandse rakelt een geschiedenis op die Olivier had willen vergeten, maar die tegelijk het kostbaarste is dat hij bezit.

    Tegen beter weten in zoekt hij toenadering tot de studente, en geeft haar een advies dat hij zelf nooit heeft opgevolgd. Maar Fie heeft haar eigen leven. Zij worstelt met een onmogelijke keuze: streven naar het allerhoogste, en eraan kapot gaan of nooit beginnen om niet te falen. Ze voert koppig verzet tegen haar eigen levensangst en daagt Olivier uit hetzelfde te doen.

    De hemel boven Parijs gaat over de leugens die wij voor onszelf bedenken om niet te hoeven doen wat we het meest verlangen. Bovendien is het een van de meest opvallende liefdesverhalen van de Nederlandse literatuur van nu, en een betoverende entree van een jonge auteur.

  • Er zijn meer dan drie miljoen jongeren in Japan die zich volledig hebben teruggetrokken.Ze hebben zich opgesloten in hun kamer en afgesloten van de wereld. Milena Michiko Flaar schreef een unieke, indrukwekkende roman over een fenomeen dat culturen verbindt en landsgrenzen overschrijdt.

    Een jongeman verlaat zijn kamer na een isolement van twee jaar. Hij verzamelt al zijn moed, verlaat op de tast het huis van zijn ouders en gaat de straat op. Voorzichtig betreedt hij de wereld opnieuw en vindt zijn weg naar een bankje in het park, zijn toevlucht en nieuwe schuilplaats. Daar opent hij zijn ogen.

    Tegenover hem zit een salaryman, een kantoormedewerker zoals er duizenden zijn; een lunchpakketje op schoot, keurig in het pak. Dagenlang kijken ze stiekem naar elkaar, voorzichtig groeten ze elkaar, en dan komt de dag waarop ze naast elkaar gaan zitten en beginnen te vertellen. Over wat er misgegaan is, over levens vol angst en falen, over teleurstellingen en schaamte. Ze worden bijna vrienden, de twee buren op hun parkbankje, tot op een dag de salaryman niet meer verschijnt met zijn liefdevol gevulde lunchtrommeltje.

    Het internationale succes van Haruki Murakami heeft de universele waarden van oost en west laten zien. Milena Michiko Flaar wordt beschouwd als de vrouwelijke, jongere Murakami. Haar ontroerende verhaal overbrugt elke denkbare culturele kloof. Met haar twee parkbankvrienden, die op alle gebieden buiten de geldende norm vallen, zit zij als derde in het park en betovert ons met hun verhaal.

  • Laatste vrienden

    Jane Gardam

    Het zou een leven lang duren totdat Edward Feathers en Terry Veneering, als advocaten felle tegenstanders in talloze processen, zich realiseren dat zij net zo goed vrienden hadden kunnen zijn. En toch: het blijft voor Edward een raadsel wat Betty zo aantrekkelijk vond aan Veneering. Hij is dan wel een imposante verschijning en getrouwd met de mooiste vrouw uit een van de rijkste families van Hongkong, maar desalniettemin iemand die in de betere kringen van Hongkong (en in Engeland helemaal!) als een parvenu wordt beschouwd.

    Over Veneerings afkomst waren er altijd al geruchten. Was zijn vader een circusartiest - of wellicht een Russische spion against the British Empire? Voor Feathers is dat gossip, hij wil alleen weten waarom Betty nooit een kwaad woord over hem wilde horen. Maar zo'n vraag is voor Feathers not done, net als voor Veneering, die er uiteindelijk nooit achter komt waarom Betty onomstotelijk trouw bleef aan haar onberispelijke man.

    In het slotstuk van haar Old Filth-drieluik vertelt Jane Gardam met serene ironie over ouderdom en fatsoen. 'Laatste vrienden' is een betoverende roman over een onverwachte vriendschap, de kunst van het vergeven en het vermogen om lief te hebben.

  • aar is ze weer, Elizabeth Costello, het intrigerende alter ego van John Coetzee. Ze is schrijfster, bij het grote publiek vooral bekend door een van haar vele romans. Ze is geboren in Australië, woont in Spanje en is een militante vegetariër met een scherpe pen: 'Dieren: zo'n woord dat alles op één hoop gooit! Wat hebben de sprinkhaan en de wolf gemeen behalve dat ze geen mensen zijn? Wie lijken meer op elkaar: de wolf en de sprinkhaan, of de wolf en ik?' Haar zoon John maakt zich zorgen nu ze ouder wordt. Kan ze niet beter bij hem in Baltimore intrekken of in de buurt van haar dochter aan de Côte d'Azur komen wonen? Ze hebben het allemaal voor haar uitgedacht en bespreken het met haar als ze elkaar treffen. John windt zich op over het schamele stulpje op het Spaanse platteland waar zijn moeder woont met een leger verwilderde katten en de dorpsgek Pablo. Waarom voelt ze zich voor hen verantwoordelijk en wil ze niet verhuizen naar een comfortabele plek?
    Willen de kinderen werkelijk hun moeder zo dicht bij hen hebben? Of voelen ze zich verplicht hun genereuze voorstellen te doen en komen ze niet uit hun hart. Het zal de lezer niet verbazen dat Elizabeth Costello hun aanbod afwijst. Op uiterst eloquente en innemende wijze stelt ze een aantal interessante vragen aan de orde in deze verhalen met een ontroerend slotakkoord.

  • De dood van Jezus

    J.M. Coetzee

    David is tien jaar geworden en voetbalt elke week met zijn vrienden. Ze hebben geen teams of regels: soms staan er dertig in het veld en soms slechts vijf. Op een dag nodigt de directeur van een naburig weeshuis hen uit een wedstrijd tegen de wezen te spelen. Misschien vinden ze het leuk om zichzelf eens te meten met een echt team, om hun best te doen en alles te geven om te winnen. Maar David gaat veel verder dan dat. Hij besluit zijn thuis te verlaten en intrek te nemen in het weeshuis. Zijn ouders, Inés en Simón, kunnen niets doen om hem daarvan te weerhouden. Kort na zijn vertrek wordt hij opgenomen in het ziekenhuis vanwege een mysterieuze aandoening. Hij lijkt niet meer te redden. Steeds meer verliezen de ouders hun grip op de zoon die in alles hun tegenovergestelde lijkt. Wie is deze jongen eigenlijk, die het leven probeert te begrijpen door middel van nummers, sterren, dans en voetbal? En wie zijn zijn ouders zonder hem?


    De dood van Jezus is het laatste deel van Coetzees poëtische en filosofische saga over het leven van David. Een stralend en vluchtig leven, als een komeet die de lucht doorkruist. Met deze roman die naar de oorsprong van alles zoekt, biedt de Nobel-laureaat eens te meer het meest prachtige werk.

  • Het schuwste dier

    Eva Meijer

    In Het schuwste dier keert de hoofdpersoon voor een week terug uit Engeland, waar ze studeert, vanwege de begrafenis van haar tante. In Nederland is haar familie, waar een gat in geslagen is, een aantal dieren, een geliefde en een begrafenisondernemer met een heel harde stem. De tijd gaat langzamer, komt soms bijna tot stilstand, terwijl de wereld gewoon door beweegt. Alles lijkt hetzelfde, maar alles is veranderd.
    Het schuwste dier laat zien hoe verdriet zich manifesteert. Verpletterend direct en toegankelijk schrijft Eva Meijer over rouw in deze originele roman met grootse zeggingskracht. Een bespiegeling over familie, verlies en vervreemding, over taal en tijd. Net als in haar succesvolle essay De grenzen van mijn taal weet ze ook hier als geen ander de vinger op de zere plek te leggen.

  • Alles aan Edward Feathers is vlekkeloos - zijn garderobe, zijn manieren, zijn naam en faam als topadvocaat met een glansrijke carrière in Hongkong. Door en door een gentleman, die zijn bijnaam Old Filth - Failed In London, Try Hong Kong - geen eer aandoet. Maar zijn onberispelijkheid is bedrieglijk en misleidt vaak ook hemzelf. Na de dood van Betty, zijn geliefde echtgenote, komen met de herinneringen ook de twijfels. Wat in hun huwelijk was genegenheid, wat respect en wat onvoorwaardelijke liefde? Wat hebben zij voor elkaar verborgen willen houden? Waarom heeft zij zijn collega en tegenpool Terence Veneering altijd verdedigd, of tenminste nooit een kwaad woord over hem gesproken? Edward heeft moeite het beeld van Betty helder te krijgen.
    /> Met Een onberispelijke man valt een grote auteur te ontdekken, een meester van de lichte toon en de zinderende sfeer. Niet voor niets noemt de Engelse pers haar in één adem met Katherine Mansfield en Jane Austen.

  • De beslissing

    Britta Bohler

    Schrijft Thomas Mann een pittige aanklacht tegen het naziregime in de Zwitserse krant? De Nobelprijswinnaar aarzelt of hij een open brief moet publiceren, en daar heeft hij alle redenen voor.

    Zürich, 1936. Wat een teleurstelling, de hoofdredacteur was er niet! Hij moest zijn open brief aan diens assistent overhandigen. Als Thomas Mann het gebouw van de Neue Zürcher Zeitung verlaat, beginnen ernstige twijfels hem te plagen. Was zijn aanklacht niet te onbezonnen, te voorbarig? Wat als die brief verkeerd uitpakt?

    Zijn boeken zullen verboden en misschien zelfs verbrand worden, de Gestapo zal zijn Joodse uitgever in Berlijn nog meer onder druk zetten, zijn huis in München zorgvuldig doorzoeken en manuscripten en zijn archief in beslag nemen.

    Vrienden hebben hem al gewaarschuwd om in godsnaam niet terug te keren uit zijn Zwitserse ballingschap. Het gevaar dat de nazis hem oppakken en verhoren is te groot, hun woede over zijn essay over Richard Wagner mateloos.

    De Nobelprijswinnaar wordt verscheurd door angsten en twijfels. Hij heeft al weken niets meer geschreven, zijn inkomsten uit Duitsland zijn onzeker. Zijn kinderen Klaus en Erika zetten hem onder druk om zich eindelijk uit te spreken tegen de nazis. Hoe langer hij over zijn situatie nadenkt, hoe meer hij beseft dat hij voor een keuze tussen twee kwaden staat. Linksom of rechtsom hij moet een beslissing nemen. Ook al zijn de consequenties voor hem, zijn familie en vooral zijn werk onvoorspelbaar.

  • Boven is het stil is een loflied op de schoonheid van de natuur, een boek over weilanden, water, vogels, ijs in sloten en meertjes, koeien, schapen, twee aardige ezels, en één bonte kraai. Maar in de uitgestrektheid van deze natuur kan men snel in zijn eenzaamheid verdrinken. Daarom is het verhaal van Helmer, boer tegen wil en dank, ook het verhaal van een knagende hunkering naar het onbekende.

    Helmer doet zijn vader naar boven; het is tijd om schoon schip te maken. Hij haalt de woonkamer en de voormalige ouderlijke slaapkamer leeg, schildert de boel en koopt nieuwe spullen.

    Ooit had hij een tweelingbroer, Henk, de lieveling van zijn vader, degene die de boerderij zou overnemen. Maar van de ene op de andere dag werd Helmer tot opvolger gebombardeerd, door vader uit de stad gehaald en onder de koeien gezet. In het drassige laagland, met alleen het snuiven van de koeien en het gemekker van de schapen die de stilte nu en dan doorbreken, verzorgt hij de dieren en zijn oude vader.

    Als de buurman naar Denemarken emigreert, komt Helmer vooralsnog niet verder dan fantaseren over een andere toekomst, misschien in een ander land. Een onverwachte brief en een even onverwacht bezoek maken dat hij zich niet langer kan verstoppen voor de wereld en voor zichzelf.

    Gerbrand Bakker is erin geslaagd, bij de lezer prachtige en dubbelzinnige beelden op te roepen, die doen denken aan de film De Poolse bruid. Een magistraal debuut en een beeldend en ontroerend portret van een man te midden van de oer-Hollandse elementen.

  • Een vrouw op de vlucht voor een bericht is een groots verhaal over een vrouw, haar twee zoons en hun verschillende vaders. Een roman over vriendschap en ruimdenkendheid, over een grote liefde en een versmade liefde, over ouderschap en over je weg in het leven. Maar het is vooral een ongeëvenaarde roman over de bijna heldhaftige inspanning van een moeder om een gezin in stand te houden in een klein en verscheurd land.

    Israël verkeert in staat van alarm. Ofer heeft net zijn dienstplicht erop zitten, maar meldt zich vrijwillig voor een militaire actie op de Westelijke Jordaanoever. Ora, zijn moeder, vlucht zonder mobieltje en zonder radio het huis uit om zich niet te kwellen met het wachten op een slecht bericht. Ze twijfelt er niet aan dat dit bericht zal komen. Maar door te weigeren het in ontvangst te nemen, kan ze misschien de boodschap tegenhouden en haar zoon redden.

    Grossmans monumentale roman wordt nu al beschouwd als een mijlpaal van de hedendaagse literatuur.

  • In een zaaltje op een industrieterrein ten noorden van Tel Aviv staat de kleine, bebrilde stand-upcomedian Dov Grinstein op het toneel. Elke keer dat het hem niet lukt het publiek aan het lachen te krijgen, slaat hij zichzelf schrikbarend hard in het gezicht.

    Als het publiek begint te morren, spreekt een kleine vrouw de zaal toe vanaf de eerste rij. Zij leerde Dov kennen als kind: toen was hij een beetje vreemd, maar hij was de enige die haar niet pestte.

    Door haar verhaal neemt Dovs optreden een persoonlijke wending. Hij vertelt over zijn vader Chezkel (kapper en handelaar in namaak-Levis) en moeder Sara (kampoverlevende), en zegt dat hij vroeger op zijn handen liep om zijn droevige moeder aan het lachen te krijgen. Het publiek wil moppen, maar Dov gaat verder met zijn eigen levensverhaal. Als tiener werd hij op een dag weggeroepen uit het premilitaire trainingskamp, omdat een van zijn ouders was overleden. Niemand vertelde hem wie er dood was, en tijdens de rit naar Jeruzalem bedenkt hij van wie hij het erger zou vinden. Hij zet plusjes en minnetjes achter zijn vader en zijn moeder en vindt zichzelf daarom een klootzak. Daar krijgt hij wel applaus voor, van de laatste drie mensen in de zaal.

    Komt een paard de kroeg binnen gaat over de levensreddende kracht van grappen, over medelijden en vriendschap. Grossmans meesterlijke roman laat ons lachen en huilen tegelijk.

  • Hans Falladas openhartige herinneringen aan een turbulent leven en de terreur van de nazis stiekem en in minuscuul schrift opgetekend in de gevangenis in 1944 zijn kortgeleden ontcijferd en worden nu voor het eerst in Nederland gepubliceerd.

    In 1944 belandt Hans Fallada, nadat hij zijn echtgenote met een pistool heeft bedreigd, in de gevangenis. Het lijkt met hem gedaan: een alcoholist, een geestelijk en lichamelijk wrak, een auteur die niet meer tot schrijven in staat is. Maar juist hier, in dit `dodenhuis, omgeven door moordenaars en zedendelinquenten en onder voortdurend toezicht van zijn bewakers, is schrijven zijn redding. Regel na regel schrijft hij zijn haat tegen de nazis en de vernederingen van de afgelopen jaren van zich af. En zet daarmee zijn leven op het spel.

    Terwijl het in Berlijn bommen regent en huizen in vlammen opgaan, schrijft Hans Fallada in een gevangeniscel in Strelitz een relaas dat hem het leven kan kosten. Openhartig en verstrikt in zijn eigen tegenspraken legt hij getuigenis af van zijn ervaringen in het Derde Rijk, maar ook van de opkomst en neergang van een schrijver.

    In mijn vreemde land is een unieke combinatie van autobiografie, een sprekend tijdsbeeld en het verslag van iemand die moet schrijven om te overleven.
    Onder de ogen van zijn bewakers beschrijft Fallada pakkend en aangrijpend zijn meest turbulente jaren, vanaf zijn wereldsucces Wat nu, kleine man? in 1932 tot zijn verblijf in de gevangenis in 1944.

    En wat heeft die man veel te vertellen over de roaring twenties and brown thirties! Over zijn plotselinge schrijversroem, een leven zonder materiële zorgen, drankorgieën met Hemingway waarbij zelfs de sektglazen werden opgegeten. Over goede en foute vrienden, intriganten en informanten, nazibewonde raars van zijn boeken, over Goebbels pogingen hem om te kopen met privileges, en altijd weer over de hunkeringen naar een gewoon leven, naar rust en het overwinnen van zijn verslavingen en angsten.

    Als schrijver kon Fallada zich niet voorstellen ergens anders te leven dan in Duitsland. Maar voor het feit dat hij blijft, betaalt hij een hoge prijs. Hij beschrijft meedogenloos het falen en de groeiende wanhoop van een apolitiek man. Juist dit maakt In mijn vreemde land tot Falladas meest persoonlijke boek.

  • Een boeiende blik op de naoorlogse Nederlandse literatuur een aanrader voor álle lezers. Cyrille Offermans is een gepassioneerd lezer. `Er is in de laatste decennia veel veranderd in de literatuur en kunst, schrijft hij. `Het is tijd om de balans op te maken.

    Wat er op het spel staat opent met het dubbeltalent van dichter en schilder Lucebert en een prikkelend essay over de `de eeuwig jeugdige feestvierder Remco Campert. Offermans kritische blik op de `zogenaamde Grote Drie en zijn herwaardering van de experimentele Ivo Michiels, Jacq Vogelaar en Sybren Polet verdiepen en nuanceren ons beeld van deze schrijvers en leveren verrassende inzichten in hun oeuvres.

    Aan de hand van het werk van onder andere A.F.Th. van der Heijden, Tom Lanoye en Joke van Leeuwen analyseert Offermans altijd met een bewonderenswaardige open blik wat er in recentere jaren op het programma van de interessantste schrijvers is komen te staan: het onderzoek naar de eigen geschiedenis, in autobiografische vorm of anderszins. `De literatuur wil de lezer niet van zich vervreemden, stelt hij. `Ze wil, integendeel, de complexe realiteit verhelderen.

    Wat er op het spel staat, Literatuur en kunst in de schaduw van de avant-garde biedt de oriëntatie die in het cultureel klimaat van tegenwoordig zo broodnodig is. Even diepgravende als toegankelijke bespiegelingen over de betekenis en maatschappelijke invloed van de Nederlandstalige literatuur, van een groot stilist en een van de toonaangevende essayisten van Nederland.

  • Met In ongenade werd J.M. Coetzee wereldberoemd. Het geldt inmiddels als een moderne klassieker. In ongenade werd verfilmd als Disgrace.

    Voor een man van zijn leeftijd, tweeënvijftig, gescheiden, heeft hij het probleem van de seks naar zijn idee heel aardig opgelost. Iedere donderdagmiddag rijdt hij naar Green Point. Stipt om twee uur drukt hij op de bel bij de ingang van Windsor Mansions, zegt zijn naam en gaat naar binnen. In de deur van nummer 113 staat Soraya op hem te wachten.

    Een wetenschapsman, werkzaam aan de universiteit maar in ongenade gevallen door een affaire met een studente, trekt zich terug op de afgelegen boerderij van zijn dochter, in de hoop enig evenwicht in zijn leven aan te brengen.

    Maar de harde werkelijkheid rukt meedogenloos op en verstoort alle broze relaties. Hij wordt samen met zijn dochter het slachtoffer van een gewelddadige actie.

  • Geïnspireerd op de geschiedenis van haar Joodse familie schreef Ariëlla Kornmehl het verhaal van de ondergedoken Jet en Misha. Uit hun aangrijpende geschiedenis blijkt dat voor sommige mensen de oorlog pas na 1945 begon.

    `Toen mijn grootmoeder overleed, dacht ik: nu zien wij de laatste overlevenden, de laatste vertellers uitsterven. Een diepe noodzaak drong zich aan mij op om iets van haar oorlogservaring op te schrijven.

    Wanneer tijdens de Tweede Wereldoorlog steeds meer verhalen de ronde beginnen te doen van opgepakte en gedeporteerde Joden in Amsterdam besluiten Sal Plessner en zijn vrouw hun huis uit voorzorg te verlaten. Hun dochter Jet sturen ze naar een vriend in Haarlem, om onder te duiken en rustiger tijden af te wachten. Als klein kind hoorde Ariëlla Kornmehl de verhalen van haar grootmoeder, die als meisje na de oorlog naar het Centraal Station van Amsterdam ging op zoek naar terugkomende familieleden. Maar niemand kwam terug. Wanneer Kornmehl later zelf op dat station kwam, werd ook zij altijd door een gevoel van groot verlies overvallen.

    Ze besefte dat het verleden een onuitwisbare indruk achterlaat. Mensen die elkaar moesten verlaten in de oorlog, kwamen lang niet altijd weer terug bij elkaar.
    Wat ik moest verzwijgen onderzoekt hoe het voor een moeder geweest moet zijn om je eigen kind op te geven om zelf te kunnen overleven. En wat kwam er van de kinderen terecht die gedwongen achtergelaten werden? Hoe leefbaar is het leven als je je achtergrond amper kent, of sterker nog, als je die kent maar je ervoor schaamt?

    Geïnspireerd door de verhalen van een vorige generatie schreef Ariëlla Kornmehl een roman over schuld, over bescherming, en over liefde die niet geuit kan worden.

  • Praag 1941. Julius Schlesinger heeft van de woedende Reichsprotektor Heydrich persoonlijk het bevel gekregen om het standbeeld van Mendelssohn uit de galerij van componisten op het dak van het concertgebouw te verwijderen. Maar de SS-officier heeft hoogtevrees en geen idee welk standbeeld dat van Mendelssohn is. Dus geeft hij twee Tsjechische werklieden opdracht om het beeld met de grootste neus omver te trekken.

    Maar de mannen leggen het touw om de nek van Richard Wagner, de favoriete componist van Hitler! Schlesinger probeert zijn fout goed te maken met de hulp van een geleerde Jood. Maar eenmaal op het dak meldt Dr. Rabinovich dat hij geen verstand heeft van standbeelden, die volgens de Joodse traditie niet mogen worden gemaakt. En dat Felix Mendelssohn bij zijn geboorte gedoopt is en door hem dus niet als Jood wordt beschouwd. Maar Heydrich wil onmiddellijk resultaat zien

    Jirí Weil toont in zijn komische en droevige meesterwerk terloops de levenswandel van een aantal inwoners van de stad aan de Moldau. Het zijn indrukwekkende portretten van mensen die door onbegrijpelijk bestuur en extreem geweld uit hun dagelijkse routines worden opgeschrikt.

    Mendelssohn op het dak, schreef de New York Times onlangs, `behoort tot het beste wat over deze periode ooit is geschreven. Vijftig jaar voor HhhH van Laurent Binet beschrijft Mendelssohn op het dak op een volstrekt originele en indrukwekkende wijze de Duitse bezetting van Praag waarvan Jirí Weil persoonlijk getuige was.

  • Ze zijn over de zee gekomen, de man en de jongen, en hebben in het opvangcentrum een nieuwe naam en persoonsgegevens gekregen. Simon vindt zwaar en uitputtend werk in de haven bij de graanopslag. Door de geanimeerde gesprekken met zijn maten, meestal over de waarde en waardigheid van hun werk, maakt hij snel vrienden.
    Maar hij kan niet altijd de vader van de jongen spelen, hij moet een moeder voor hem zoeken. Hoewel iedere immigrant in dit land elk spoor van herinnering is kwijtgeraakt, is Simon er heilig van overtuigd dat hij Davids moeder zal herkennen als hij haar tegenkomt. En inderdaad: tijdens een wandeling ziet hij die vrouw en weet haar te overtuigen dat zij de moederrol voor David op zich moet nemen.
    Ze heeft het al snel door: dit is een slimme, wat dromerige jongen met soms rare ideeën en gedachten over deze wereld, dit is een heel bijzonder kind. Haar kind, nu. Maar op school wantrouwen de autoriteiten de eigenzinnige jongen en willen ze hem naar een strenge kostschool sturen, om te leren en nog eens leren: tellen, schrijven en vooral geen verzonnen onzin vertellen.
    Een botsing met de moeder is onvermijdelijk. Zij vraagt Simon hen naar de bergen in het noorden te brengen, de grens over. Een nieuwe vlucht begint.

  • Van Hans Falladas meesterwerk Alleen in Berlijn is in de kelder van de oorspronkelijke uitgever een versie gevonden die op het gebied van vloeken en seks minder kuis is. Bovendien bleken in hoofdstuk zeventien enkele pagina's over Anna Quangels nazi-verleden te zijn gesneuveld in de editie die inmiddels wereldwijd is vertaald.

    De toenmalige uitgeverij Aufbau had in 1947 ten doel de democratische opvoeding van het Duitse volk onder Russisch toezicht te ondersteunen. Blijkbaar moest de roman destijds meer humanistisch opbouwend zijn. Een overtuigd nazi als hoofdpersoon, dat was te veel van het goede.

    Wij weten niet of Hans Fallada deze redactie van zijn roman zou hebben goedgekeurd. Hij overleed kort na de inlevering van het manuscript. Het is wel voorstelbaar dat hij met de gepubliceerde versie ingestemd zou hebben, omdat hij de cultuurpolitieke doelstelling van Aufbau onderschreef.

    Deze digitale editie heeft dus een dubbel voordeel voor de lezers: een goedkope editie en, voor het eerst, de onbewerkte originele versie, zoals Fallada zijn manuscript inleverde.

  • Grossmans meesterwerk over een doortastend meisje en een verlegen jongeman met een hond die hem door Jeruzalem sleurt, heeft de lezers wereldwijd betoverd. Met interview met de auteur.

    Een hond - een hond sleurt een jongen mee door de drukke binnenstad van Jeruzalem. De jongen kent de hond niet, hij heeft alleen van hogerhand de opdracht gekregen hem bij de rechtmatige eigenaar terug te bezorgen, al heeft hij geen idee wie dat is. De hond neemt vanaf de kennel het initiatief en behoudt het tot het eind.

    Hij ontketent een serie avonturen die de lezer in een adembenemend tempo door dit boek voert, door alle jachtigheid, controverses en onverzoenlijkheden heen waarin we leven. Een excentrieke kluizenares, drugsverslaafden, straatmuzikanten, potenrammers, vuurvreters en criminelen, maar ook een verlegen jongeman, een doortastend meisje en een liefde die haar beslag krijgt ver buiten Jeruzalem.

    David Grossman is er in De stem van Tamar opnieuw in geslaagd een onvergetelijk vrouwenportret te schilderen.

  • Dagpauwoog

    Eva Meijer

    Je doet het pakketje op het juiste moment door de brievenbus en loopt weg. Dat is alles. Je moet eigenlijk vooral de tijd in de gaten houden. Je mag niet te vroeg zijn, maar ook niet te laat, je wil niet dat het pakketje in je auto ontploft. Je moet dus voorkomen dat je in de file komt te staan.

    Iris Dagpauwoog verhuist met haar hondje Pol naar een afgelegen dorp bij zee. Daar ontmoet ze dierenrechtenactivist Marcel, die haar stukje bij beetje weet te overtuigen van de noodzaak om in te grijpen in de manier waarop mensen met andere dieren omgaan.

    De geschoolde klokkenmaker Marcel heeft zo zijn ideeën over wat er moet gebeuren, en neemt daarbij een zeker risico voor lief voor zichzelf én anderen. Hij maakt de bompakketjes in een schuurtje in zijn tuin, zij helpt hem ze s nachts, wanneer er niemand aanwezig is, door de brievenbussen van slagerijen te gooien. Op het hoogtepunt van de landelijke aandacht die hun verzet genereert, gebeurt het onvermijdelijke: de eerste gewonde valt, en Iris moet bij zichzelf te rade gaan hoe ze zich zo heeft mee kunnen slepen of heiligt het doel de middelen?

    Dagpauwoog is een even confronterende als tragikomische roman over mensen en andere dieren, over zelf denken en het goede willen doen in een wereld waarin onduidelijk is wat dat precies betekent.

empty